Od polityki do praktyki: strategie współpracy w zielonej transformacji

Polski Kongres Klimatyczny, jedno z najważniejszych wydarzeń poświęconych zielonej transformacji w Europie Środkowo-Wschodniej, odbędzie się w dniach 25–27 marca 2026 roku w Warszawie. Tegoroczna edycja Kongresu skoncentruje się na przejściu od deklaracji politycznych do realnych działań wdrożeniowych, ze szczególnym naciskiem na współpracę administracji publicznej, biznesu i sektora finansowego.

Ramy programowe wydarzenia zostały wypracowane przez Radę Programową Polskiego Kongresu Klimatycznego, złożoną z przedstawicieli administracji rządowej, samorządów oraz zarządów kluczowych spółek strategicznych. Obrady Rady odbyły się 4 grudnia 2025 roku i były poświęcone identyfikacji priorytetowych wyzwań związanych z polityką klimatyczno-energetyczną oraz konkurencyjnością polskiej gospodarki.

Spotkanie otworzył Senator Adam Szejnfeld, Przewodniczący Rady Programowej, podkreślając, że transformacja energetyczno-klimatyczna powinna być traktowana jako długofalowy projekt strategiczny, wykraczający poza bieżące spory polityczne. Jak zaznaczył, Polska stoi dziś przed koniecznością budowy nowej architektury bezpieczeństwa – energetycznego, gospodarczego i obronnego – a transformacja jest warunkiem utrzymania konkurencyjności kraju.

Dyskusja Rady koncentrowała się na kluczowych obszarach współpracy między ministerstwami a sektorem biznesu. Konrad Wojnarowski, Wiceminister Energii, wskazał na znaczenie aktualizacji Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu (KPEiK) do 2030 r. z perspektywą do 2040 r., który zakłada przyspieszenie rozwoju OZE, modernizację sieci, rozbudowę magazynów energii oraz elektryfikację transportu i ciepłownictwa. Transformacja ma nie tylko wzmocnić bezpieczeństwo energetyczne, lecz także obniżyć ceny energii i wspierać wzrost gospodarczy.

Na zdjęciu: Adam Szejnfeld, Kamila Król, Konrad Wojnarowicz

Z kolei Urszula Zielińska, Wiceministra Klimatu i Środowiska, zwróciła uwagę na rosnące koszty kryzysu klimatycznego i znaczenie adaptacji. Podczas Kongresu zaprezentowane zostaną wnioski z projektu Klimada 3.0, które zostaną przełożone na konkretne rekomendacje dla budżetów publicznych, rynku ubezpieczeniowego i mechanizmów finansowania. Jednym z kluczowych punktów programu będzie także prezentacja raportu ekonomicznego poświęconego wzmacnianiu konkurencyjności i odporności gospodarki poprzez zieloną transformację, analizującego wpływ zielonej transformacji na niezależność geopolityczną i stabilność państwa.

Przedstawiciele biznesu i sektora finansowego podkreślali konieczność realistycznych ścieżek dekarbonizacji, stabilności regulacyjnej oraz dostępu do kapitału. Dyskusje dotyczyły m.in. roli gazu jako paliwa przejściowego, znaczenia biomasy w ciepłownictwie, finansowania rozproszonych inwestycji OZE, ryzyk greenwashingu oraz wpływu regulacji klimatycznych na konkurencyjność przemysłu.

Polski Kongres Klimatyczny wyróżnia się praktycznym podejściem do transformacji oraz silnym naciskiem na wymiar biznesowy. Trzydniowy program obejmie sesje tematyczne, panele dyskusyjne, prezentacje raportów, spotkania branżowe oraz intensywny networking biznesowy. W trakcie wydarzenia omówione zostaną aktualne trendy inwestycyjne, nowe regulacje oraz modele współpracy wspierające realizację celów klimatycznych.

Kamila Król, prezeska Europejskiej Fundacji Inwestycji Zrównoważonych, organizator Polskiego Kongresu Klimatycznego:

– Uważam, że środki finansowe z Unii Europejskiej, które obecnie są rozdysponowywane, powinny być wydatkowane ze świadomością narastających zagrożeń geopolitycznych. W tej sytuacji patriotyzm gospodarczy, local content oraz wzmacnianie krajowej konkurencyjności nabierają szczególnego znaczenia. Przykładowo, w trwającej perspektywie finansowej UE ponad 11 mld zł z różnych programów trafi na budowanie odporności klimatycznej w polskich miastach i gminach – w tym na zabezpieczenia przeciwpowodziowe, przeciwdziałanie suszy oraz ochronę infrastruktury przed skutkami huraganów i silnych wiatrów. Samorządy mogą pozyskać bezzwrotne dofinansowanie sięgające nawet 85 proc. wartości projektu. Wydatkując te środki, powinniśmy mieć świadomość, że możemy jednocześnie przygotowywać się na zagrożenia militarne i budować trwałe, systemowe rozwiązania kryzysowe. Dlatego dodatkowym kryterium przy wydatkowaniu każdego środka inwestycyjnego powinna być konkurencyjność gospodarki. Podmioty realizujące inwestycje powinny zadawać sobie trzy kluczowe pytania: czy dana inwestycja, przybliżając nas do osiągnięcia celów klimatycznych, wzmacnia lokalną odporność kryzysową, czy uwzględnia kwestie bezpieczeństwa oraz czy realnie wspiera konkurencyjność polskiej gospodarki.

Jednym z wydarzeń towarzyszących Kongresowi będzie gala Liderów Transformacji Energetycznej 2026 – prestiżowy konkurs nagradzający przedsiębiorstwa, samorządy i instytucje finansowe, które w sposób szczególnie skuteczny wdrażają innowacyjne rozwiązania na rzecz zielonej transformacji. Konkurs stanowi ważny element promocji dobrych praktyk i realnych projektów zmieniających polską gospodarkę.

Transformacja klimatyczno-energetyczna jest jednym z największych wyzwań rozwojowych XXI wieku. Jej powodzenie wymaga skoordynowanych działań i dialogu wszystkich interesariuszy. Polski Kongres Klimatyczny tworzy unikalną przestrzeń do takiej współpracy – od polityki po praktykę.